FYR Macedonia

Evropska studija na Informaciskoto op{testvo

- Centralno i isto~noevropski zemji i Mediteran -

1. ESIS - Informaciski servis na evropskiot napredok kon Informaciskoto op{testvo

Koordiniranite programski i proektni aktivnosti od programata Informacisko op{testvo vo zemjite ~lenki na EU zapo~naa vo 1995 godina, po izve{tajot na Bangemanovata komisija za strate{kata va`nost na informaciskite servisi na globalnata mre`a, bazirani na modernite informaciski i komunikaciski tehnologi. Fokusot be{e na nivniot potencijal vo prodorot na inovativnite tehnologii i pro{iruvawe na pazarite za soodvetnite komercijalni proizvodi i uslugi, a seto vo kontekst na se ponaglasenata konvergencija na stereotipnite i podato~nite komunikacii na eden ist globalen medium.

Za inicijalnite studii na prioritetite, kako i za koordinacija na aktivnostite, evropskata komisija gi sozdade Forumot za Informacisko op{testvo (EU IS - Forum) i Kancelarijata za promocija na Informaciskoto op{testvo (ISPO) vo ramki na direktoratot DG-XIII. Na Vtoriot ministerski forum za Informacisko op{testvo, Praga, oktomvri 1996, be{e donesen dolgoro~niot tematski akciski plan, a od toga{ i zemjite na centralna i isto~na Evropa (CIE) bea pokaneti poaktivno da se vklu~at vo aktivnostite vo forma na paneli koi gi adresiraa nekolkute programski grupi od Pra{kiot akciski plan.

Po prvite dve godini intenzivni aktivnosti, kon krajot na 1996 godina ISPO go zapo~na proektot ESIS - Evropska studija na Informaciskoto op{testvo (vo zemjite ~lenki), so cel da se sozdade edinstven centralen informaciski servis koj }e nudi informacii za dotoga{nite i idnite planirani proekti i akcii, i site socioekonomski pokazateli i trendovi relevantni za IO.

2. ESIS-II - Pro{iruvawe na ESIS kon zemjite na centralna i isto~na Evropa i Mediteranot

Na inicijativa na predstavnicite CIE zemjite, na Tretiot ministerski EU/CIEZ forum za Informacisko op{testvo, Brisel, oktomvri 1997, be{e razgledana mo`nosta EU da go finansira pro{iruvaweto na ESIS proektot kon zemjite na CIE. Imaj}i ja predvid se pogolemata involviranost na partnerite od centralna i isto~na Evropa, a vo soglasnost so politi~kiot kurs, Komisijata odlu~i da go pro{iri ESIS proketot na zemjite na CIE i Mediteranot.

Po ova slede{e raspi{uvawe na javen tender kon sredinata na 1998 za izbor na partenrski institucii koi vo koordinacija so ISPO }e ja sprovedat studijata i vo novopridru`enitte zemji. Izborot na na nositelite na aktivnostite i nivnite nacionalni sorabotnici se odviva{e vo dve fazi i zavr{i vo juni 1999 godina. So toa be{e aktiviran ESIS-II, kako {to proektot se vodi vo oficijalnite indeksi i prezentacii na Internet.

3. Celi na ESIS-II

Osnovna cel na ESIS-II e sozdavawe na edinstvena javno dostapna inventura/baza na podatoci na Internet, koja }e gi integrira site relevantni informacii za sodr`inata, statusot, nositelite na IO proektite vo sekoja zemja, i koja so tek na aktivnostite kontinuirano }e se nadgraduva.

Pokraj informaciite za samite proekti, bazata }e integrira relevantni socio-ekonomski pokazateli za soodvetnata zemja, statusni i razvojni pokazateli za tehnolo{kite kapaciteti na telekomunikaciskiot sektor, razvojot na regulativata vo istiot, dostapnosta na servisi na globalnata mre`a od alternativni ponuduva~i (drugi javni pretprijatija, privaten sektor i NVO).

Preku mo`nostite za prebaruvawe, statisti~ka obrabotka i prikaz, }e se nudi globalen uvid vo trendovite i interesot vo soodvetnite zemji i sektori, koi zbirni informacii }e gi vodat nacionalnite i evropskite koordinativni tela vo idnite odluki.

4. ESIS-II - [ansa za me|unarodna promocija i transfer na pozitivni praktiki vo preminot kon IO

So publikuvawe na ESIS-bazata na Internet, informaciite koi }e se prezentiraat vo tipizirana forma, pokraj {irokata dostapnost }e bidat grupirani i indeksirani po soodvetnite sektori. So toa site zainteresirani strani vo ramki na postoe~ki i/ili idni planirani nacionalni aktivnosti }e imaat mo`nost za kontakt i razmena na iskustva i pozitivni praktiki so srodni proekti. WWW-kopijata na spomenatata baze }e bide direktno dostapna od centralniot WWW-server na ISPO (http://www.ispo.cec.be/esis)),

Ova e od osoben zna~aj koga nekoj proekt ili programa se vo faza na asocirawe so srodni proekti koi imaat prekugrani~en, regionalen ili me|unaroden karakter, a vo kontekst na nadminuvawe na potencijalnite problemi so finansirawe, intreoperabilnost na servisite i kompatibilnost na prezentiranite informacii.

5. ESIS-II - Mo`nost za {irewe na javnata svest za razvojnite potencijali na Informaciskoto op{testvo

Eden od po{iroko aktuelnite problemi vo preminot kon Informacisko op{testvo vo CIE zemjite, e nivoto na javna svest za razvojnite potencijali na tehnologiite i informaciskite servisi koi gi promovira Informaciskoto op{testvo.

Kako posledica na ova e nedovolniot stepen na absorpcija na ideite na IO vo sektori kako na primer privatniot, del od industrijata, del od javniot sektor, sektorot na nevladini organizacii, obrazovanieto i sl.

Za taa cel ESIS-II proektot gi obvrzuva izveduva~ite na nacionalnite aktivnosti, paralelno so sobirawe i publikuvawe na podatocite za aktivnite proekti da sproveduvaat i kontinuirana mediumska kampawa - izvestuvawa za periodi~nite postigawa na proektot, kako i zapoznavawe na javnosta so globalnite dvi`ewa i trendovi relevantni za preminot kon IO.

Osobeno golemo vnimanie vo programata IO mu se posvetuva na gra|aninot i negovata potreba i pravo da bide {to poslobodno i pokvalitetno informiran, od edna strana, kako i da mu se pru`i mo`nost za slobodno izrazuvawe na gledi{tata i ideite. Vo taa nasoka, promoviraweto na aktivnostite od razni programi na IO preku ESIS, aktivno }e gi vklu~i gra|anite vo debatata po bilo koj aspekt na inicijativata koj e od po{irok op{testven zna~aj.

6. Promocija na informaciski servisi so naglasena

razmena na informacii

Site programi, proekti i akcii vo ramkite na inicijativata Informacisko op{testvo promoviraat interkativni, sodr`inski osmisleni i definirani informaciski servisi kaj koi e dominantna razmenta na informaciite. Tie mora da odgovorat na konkretna potreba od informacija. Na toj na~in se postignuva integrativnata uloga na modernite komunikacski uslugi na javnite mre`i, vo oblasta na delovna primena na koja se odnesuva proektot.

Proektite vo koi informati~kata i komunikaciska tehnologija se koristat vo tradicionalna smisla, samo za obrabotka i prenos na korisni~ki podatoci ne se proekti na Informaciskoto op{testvo, i takvite proekti ne se predmet na ESIS studijata.

7. ESIS-II - Podr{ka na kursot na pribli`uvawe kon EU

Stepenot na prifa}awe na ideite na IO, i aktivnostita vo ramkite na programite definirani u{te vo Pra{kiot akciski plan, postojano gi sledi visoko politi~ko vlijanie vo Komisijata. Od tuka na ESIS-II ~ii rezultati se tretiraat kako pokazatel za stepenot na asocijacija kon idejata za IO, treba da mu se posveti osobeno vnimanie. Inicijalniot ESIS vo zemjite ~lenki na unijata u{te se narekuva{e "Euro- barometer on Information Society".

Ova se o~ituva vo faktot {to sekoja od desette asocirani ~lenki kon Unijata od centralna i istpo~na Evropa, vo Agenda 2000 be{e oceneta po stepenot na involviranost i razvojnite potencijali vo ramkite na programata Informacisko op{testvo (Agenda 2000, Section B: Criteria for Membership/B.3. Ability to Assume the Obligations/B.3.2 Inovation - Information Society).